Chủ Nhật, ngày 14 tháng 9 năm 2014

Nhân ngày giỗ thứ 29 của Ba.

Ba ơi. Con nhớ Ba!

NHẬT KÝ DỌC ĐƯỜNG LƯU DIỄN
LỜI GIỚI THIỆU

Nghệ sĩ Ưu tú Nguyễn Ngọc Bạch sinh ngày 12-3-1922, tại xã Mỹ Hiệp, huyện Chợ Mới, tỉnh An Giang. Tham gia Cách mạng từ “mùa thu rồi, ngày hăm ba…”, từ năm 1945 đến ngày ông mất, 1 – 10 - 1985, đối với ông sáu mươi ba tuổi đời và bốn mươi năm tuổi nghề thật khó có thể tách rời lý lịch nghệ sĩ và lý lịch chiến sĩ.
Gia đình nghèo, ông thân sinh dù phải mướn ruộng của địa chủ để làm nhưng vẫn ráng chắt bóp cho Nguyễn Ngọc Bạch được đi học. Với sự giúp đỡ của người anh lớn là Bác sĩ Nguyễn Văn Hưởng (1), Nguyễn Ngọc Bạch theo học trường Lasan Taberd tại Sài Gòn và trở thành thày giáo trẻ.
Từ nhỏ ông đã ham thích “hát xướng” và tình yêu thời thơ bé đó cứ lớn dần, lớn dần trong giấc mộng đẹp của thầy giáo trẻ Nguyễn Ngọc Bạch. Năm 1941 khi là thầy giáo ở trường huyện Chợ Mới, chỉ với cây măng-đô-lin ông đã say sưa dạy học trò các ca khúc của nhạc sĩ Lưu Hữu Phước sáng tác cho phong trào yêu nước tiền khởi nghĩa. Ông còn tập hợp một số thanh niên trong quận, tập tuồng Hận thâm cung để biểu diễn lấy tiền nuôi học trò nghèo.

Từ ham thích sân khấu, ý thức làm việc nghĩa đã đưa ông đến hành trình của người nghệ sĩ Cách mạng một cách tự nhiên. Tuổi trẻ của ông đã trôi đi trên sân khấu lưu động đủ loại. Bất cứ địa diểm nào cũng có thể thành sân khấu cho kịch đoàn của ông biểu diễn. Bà con Nam bộ trong vùng giải phóng thời kháng chiến chống Pháp vẫn được coi những vở diễn: Trần Hưng Đạo bình Nguyên, Hai chiếc xuồng, Bạch Mao Nữ do kịch đoàn “Cửu Long Giang” phục vụ. Trên sân khấu kháng chiến, ông đã dàn dựng nhiều vở diễn mà kịch bản cũng do ông sáng tác như: kịch Sanh khổ, Bình minh, Một cuộc du lịch, Bán lúa rẻ, Giữ trâu, Ông hai Hiền, vở cải lương Xử tội Bẹt-na, ca kịch Giác ngộ, Giữ lúa … Tiếc rằng nhưng kịch bản đó không còn được lưu giữ đến nay.

Sau ngày tập kết ra Bắc, Nguyễn Ngọc Bạch đã cùng với Nghệ sĩ nhân dân Tám Danh dàn dựng các vở: Phụng Nghi Đình, Kiều Nguyệt Nga, Nàng tiên Mẫu Đơn, Máu thắm đồng Nọc Nạn, Khuất Nguyên, Người con gái Đất Đỏ, Thạch Sanh, Trong cuộc khởi nghĩa Nam Kỳ, Tình riêng nghĩa cả… Tập thể Đoàn Cải lương Nam Bộ, bằng hình tượng nghệ thuật của các vở diễn đã phản ánh cuộc đấu tranh anh hùng của đồng bào miền Nam yêu thương. Là một nghệ sĩ Cách mạng, thành tích nghệ thuật ở anh đã được ghi nhận với nhiều giải thưởng về sáng tác ca khúc, soạn kịch, đạo diễn như: giải thưởng của báo “Tiếng súng kháng địch” cho hai bài hát “Cương quyết ra đi” và “Nguồn sống mới” (1947); giải khuyến khích của Chi hội Văn nghệ cho vở kịch Bán lúa rẻ hay là Tấm lòng vàng (1952); giải đặc biệt của Chi hội Văn nghệ Nam Bộ về “Công lao đóng góp cho nền sân khấu Nam Bộ” (1953); giải nhất Hội diễn vở Máu thắm đồng Nọc Nạn (Phạm Ngọc Truyền biên kịch; Tám Danh, Ngọc Bạch đạo diễn, năm 1958); huy chương bạc về đạo diễn vở Người con gái Đất Đỏ (Tám Danh, Ngọc Bạch, Ngô Y Linh đạo diễn – 1962); Huy chương vàng về đạo diễn vở Bên dòng Nhật Lệ (Ngọc Bạch, Thành Ý đạo diễn – 1970). Ông được Nhà nước tặng thưởng danh hiệu Nghệ sĩ Ưu tú năm 1982 và truy tặng huân chương Lao động hạng Ba vào năm 1999.

Thế nhưng, phần thưởng mà có lẽ Nguyễn Ngọc Bạch quý hơn tất cả, chính là lòng yêu mến của nhiều thế hệ đồng nghiệp dành cho ông. Liên tục phụ trách lãnh đạo các đoàn văn công kể từ ngày 23-9-1945, ông đã làm trưởng đoàn “Cứu quốc kịch đoàn”, “Đoàn tuyên truyền xung phong”, “Đoàn tuyên truyền lưu động” (thuộc ban tuyên truyền tỉnh Long Xuyên); “Đoàn tuyền bá vệ sinh” (Sở Y tế Nam Bộ); “Đoàn Văn nghệ lưu động” (Sở Thông tin Nam Bộ); “Đoàn Ca kịch Cửu Long Giang” (Chi hội văn nghệ Nam Bộ); “Đoàn Văn công Nam Bộ” (tập kết thuộc Bộ Văn hóa); “Đoàn Cải lương Nam Bộ” (Bộ Văn hóa); Đoàn kịch Nam Bộ” (Bộ văn hóa); “Đoàn kịch Cửu Long Giang” (Sở Văn hóa Thông tin Thành phố Hồ Chí Minh). Có thời gian ông làm Phó Giám đốc Nhà hát Cải lương Việt Nam (1964 -1971) và từ 1981 là Phó Giám đốc Sở Văn hóa Thông tin Thành phố Hồ Chí Minh. Dù là lãnh đạo nhưng đối với anh chị em văn nghệ sĩ, Nguyễn Ngọc Bạch bao giờ cũng là người bạn có tâm hồn trong sáng, bộc trực; một “huynh trưởng” nghiêm khắc, nhưng rất giàu tình cảm và cởi mở, chân thành. Kính trọng và quý mến, bạn bè, đồng nghiệp thường gọi ông là “anh Bảy”, “chú Bảy Bạch” hay có khi chỉ thân thương là “Bảy”.

Qua các thời gian phụ trách nhiều đoàn nghệ thuật, Nguyễn Ngọc Bạch đã đi phục vụ suốt chiều dài đất nước. Từ vùng biển tới núi cao, từ Bắc vô Nam, từ kháng chiến chống Pháp tới chống Mỹ. Và trên mỗi chặng đường lưu diễn ông đã ghi lại cho mình những suy nghĩ, cảm nhận, trăn trở… về nghề nghiệp, về tình nghĩa của những người nghệ sĩ. Ông viết nhật ký không đều đặn, có những giai đoạn nhật ký của ông là những ghi chép như truyện ngắn, ký sự, hồi ký, cả đề cương bản thảo công trình nghiên cứu về sân khấu cải lương… mà phần lớn đã được Vũ Kim Sa tập hợp và xuất bản trong cuốn “Nguyễn Ngọc Bạch – một đời sân khấu” (2).

“Nhật ký dọc đường lưu diễn” là cuốn sách thứ hai của ông do gia đình tổ chức bản thảo, Nhà xuất bản Văn hóa – Văn nghệ TP Hồ Chí Minh xuất bản. Cuốn nhật ký dừng lại chỉ vài tháng trước ngày ông mất, trong sách có nhắc đến nhiều văn nghệ sĩ cùng thời với ông, nhiều người còn sống nhưng có người đã khuất, cả những chuyện thế sự buồn vui…nhưng vẫn đầy ắp sự nhân hậu và ấm áp tình người. Những người tổ chức bản thảo giữ nguyên những chữ viết tắt tên người để tôn trọng nguyên bản. Có thể nhận thấy hai cuốn sách này bổ sung cho nhau cả về thời gian và không gian, giúp cho bạn đọc hiểu thêm về một thời kỳ của sân khấu Việt Nam qua góc nhìn của một người nghệ sĩ cả cuộc đời gắn liền với những chuyến đi và ánh đèn sân khấu.

Có một tình yêu bồng bột mà sâu nặng; sôi nổi, mãnh liệt mà tha thiết, thủy chung – Đó là mối tình của Người Nghệ sĩ hiến dâng cho sự nghiệp sân khấu cải lương Nam bộ nói riêng và sân khấu Việt nam nói chung. Nghệ sĩ ưu tú Nguyễn Ngọc Bạch đã sống với một tình yêu như thế.

Tháng 2-2012
Nhà xuất bản Văn hóa – Văn nghệ TP. Hồ Chí Minh

(1) Bác Sĩ, Thầy thuốc Nhân dân Nguyễn Văn Hưởng, Anh hùng Lao động, nguyên Phó Chủ tịch Ủy ban thường vụ Quốc hội, nguyên Bộ trưởng Bộ Y tế nước Việt Nam dân chủ cộng hòa.
(2) Nguyễn Ngọc Bạch – một đời sân khấu. Nhà xuất bản Trẻ, TPHCM, 2004.

Thứ Năm, ngày 11 tháng 9 năm 2014

Vụn vặt đời thường (50)

@ Từng làm bảo tàng - một ngành "trưng bày lịch sử" cũng như là làm dâu trăm họ. Vì vậy mình trân trọng việc làm của các đồng nghiệp ở BTLS, dù chính mình cũng chưa hài lòng với nội dung trưng bày về CCRĐ, vì mình hiểu những khó khăn của đồng nghiệp... Cám ơn suy nghĩ của bạn Huong Hatrong stt này.
Mình đã từng là "nạn nhân" của những cuộc họp không khác gì "đấu tố" dù chẳng liên quan gì đến ruộng đất đến tội ác cũng chẳng do ai do cấp nào chỉ thị, chỉ đơn thuần do chưa làm hài lòng một ai đó (hay như bạn mình an ủi: tử vi của chị nói "số bị thị phi"!).
Nhiều lời nhận xét về cuộc trưng bày này, mình thật, về bản chất không khác gì cảnh đấu tố hồi xưa!


@ Định viết vài chữ về quy trình của một cuộc trưng bày bảo tàng (từ sưu tầm hiện vật đến lên kế hoạch, nội dung, các cấp thẩm quyền cho phép ra sao, xét duyệt từ đề cương đến lời thuyết minh, có khi cả từng chú thích... thế nào. Nhưng thôi chẳng cần nữa,  cuộc trưng bày CCRĐ cũng bị/được (tạm thời) đóng cửa rồi! 

Kết quả đóng cửa của cuộc trưng bày CCRĐ làm tôi phải nghĩ rằng chắc còn lâu nữa mới có được việc nhắc lại một góc khuất của lịch sử! Những ai góp phần cho cánh cửa vừa hé mở bị đóng sập lại có suy nghĩ về điều này ko?!


Mình cũng ko xem được nhưng chị vẫn ủng hộ trưng bày, vì như nội dung báo chí nêu mới chỉ là 1 nửa, hay thậm chí 1/3 sự thật, vẫn cần thiết. Sự thật còn lại tự người dân sẽ tìm hiểu tiếp. Hunggaria sau chế độ CS nhiều năm mới có thể trưng bày "nhà khủng bố", làm sao đòi hỏi VN khác được?

@ Có một thể loại mà khi (phải) đọc, nó giết chết tất cả cảm xúc ham muốn yêu thích viết và được viết của mình... đó là (tất nhiên ko phải là tất cả) đề tài NCKH. HIC!
@ Sáng nay có cuộc họp không đến dự Sách Hay. Bù lại được Nhã Nam gửi tặng sách quý Cám ơn Nguyen Thanh Hoai và Nhã Nam 

Hình ảnh: Sáng nay có cuộc họp không đến dự Sách Hay. Bù lại được Nhã Nam gửi tặng sách quý  Cám ơn Nguyen Thanh Hoai và Nhã Nam :)



Chủ Nhật, ngày 07 tháng 9 năm 2014

Bảo tồn và phát triển: ‘Tôi cực kỳ bi quan’

http://plo.vn/thoi-su/bao-ton-va-phat-trien-toi-cuc-ky-bi-quan-494435.html

Tất cả những người góp ý cho thành phố này đều với tư cách đầu tiên là một công dân của một đô thị. Quan điểm của tôi về đô thị, trước hết nó phải là của cộng đồng người dân, sau đó mới là của các nhà quản lý.

“Giá mà trước khi giải tỏa thương xá Tax, các cấp quản lý quy hoạch đưa lên báo chí cho người dân hiểu toàn cảnh câu chuyện, rằng chúng tôi từng đặt ra vấn đề vào năm đó, hiện tại chúng tôi có những băn khoăn gì khi tiến hành quy hoạch. Sau đó chính quyền có làm theo góp ý của người dân hay không thì còn tùy thuộc vào những tính toán cụ thể nhưng ít nhất người dân cũng được biết thông tin. Đó mới là sự minh bạch, công khai và dân chủ” - TS Nguyễn Thị Hậu, Tổng Thư ký Hội Khoa học lịch sử TP.HCM, tâm sự.

Xóa bỏ cảnh quan là góp phần… xóa bỏ lịch sử

. Phóng viên: Ẩn đằng sau bộ mặt quy hoạch khu vực trung tâm TP là cái hồn, là ký ức, những câu chuyện. Bà có tiếc nuối điều gì khi những “nét” của Sài Gòn cứ bị đập phá dần?

+ TS Nguyễn Thị Hậu: Tôi sống ở TP này ngót nghét 40 năm. Cả quãng đời tuổi trẻ, trưởng thành cho đến hôm nay tôi gắn bó với Sài Gòn. Sài Gòn với tôi thân thuộc lắm. Khu trung tâm với lễ hội, đường hoa, đường sách, bắn pháo hoa đêm giao thừa… Nhà thờ Đức Bà, nhà hát Thành phố, chợ Bến Thành, thương xá Tax… in sâu trong trí nhớ. Nó là ký ức của người Sài Gòn, nó là đặc điểm để khách xa nhận diện Sài Gòn. Không chỉ tôi mà những bạn trẻ gắn bó với Sài Gòn trên dưới chục năm, kể cả những người từng gắn bó với Sài Gòn gần cả đời, đi xa Sài Gòn mười mấy, 20 năm cũng đều mang cảm xúc như vậy. Giá trị một vùng đất nằm ở ký ức của con người. Công trình, cảnh quan không có giá trị khi không được ký ức con người ghi nhận. Xóa bỏ công trình, cảnh quan nhiều khi chính là xóa bỏ ký ức con người, về lâu dài chính là góp phần xóa bỏ lịch sử, cả lịch sử ký ức và lịch sử bằng vật thể cụ thể.

. Nhưng sự đổi mới nào chẳng phải có hy sinh

+ Trước đây khi phà Thủ Thiêm biến mất, nhường cho đường hầm Thủ Thiêm thì tôi cũng tiếc nhưng cái tiếc đó chỉ là hoài niệm bởi tôi hiểu sự thay đổi đó là cần thiết mà quan trọng hơn là vì hợp lý. Xây đường tàu điện ngầm cho TP là cần thiết nhưng có nhất thiết vì vậy mà dứt khoát phải chặt cây hay không? Cải tạo khu vực trung tâm là cần thiết nhưng có nhất thiết phải đập bỏ thương xá Tax để xây lên tòa nhà 40 tầng hay không? Thú thật nghe cụm từ “40 tầng” tôi rất dị ứng, không phải tôi dị ứng với cái mới mà chỉ là tôi không thể nào hình dung được có một tòa nhà cao tương tự Bitexco mọc lên ngay chỗ đó, rồi sẽ không có gì ngạc nhiên nếu sau đó phía bên kia đường Nguyễn Huệ cũng mọc lên một tòa nhà sừng sững tương tự với lý do để cho đối xứng.

“Tôi chỉ đề nghị bảo tồn những gì thật sự cần bảo tồn”

. Từng lên tiếng ủng hộ quan điểm bảo vệ di tích Ba Son với ụ tàu cổ cũng như từng nêu ý kiến về nhiều nội dung quy hoạch tại TP.HCM thì lần này với quy hoạch khu trung tâm, với ý kiến như trên, bà có ngại bị quy kết là bảo thủ khi muốn bảo lưu cái cũ, phản đối cái mới?

+ Là một người dân ở đô thị, tôi cũng có nhiều bức xúc về cơ sở hạ tầng đô thị. Nhưng đồng thời là người làm công tác bảo tồn, quan điểm của tôi phải có sự “thỏa hiệp” nhất định giữa bảo tồn và phát triển. Từng làm ở Viện Nghiên cứu và Phát triển, tôi hiểu nhu cầu của TP nên tôi không khăng khăng bảo vệ cái cũ dưới góc độ nghề nghiệp của mình mà không nhìn thấy cái khó của các ngành nghề khác. Ngay trong việc đề nghị bảo vệ di tích Ba Son thì tôi cũng chỉ đề nghị bảo tồn những gì đáng bảo tồn chứ đâu có đề nghị bảo vệ toàn bộ cụm cảng đó. Như là hai ụ tàu thì phải bảo vệ vì chúng được xây dựng trên cơ sở ụ tàu từ thời Nguyễn Ánh và nó cũng là cơ sở công nghiệp đầu tiên mà người Pháp xây dựng tại Việt Nam. Rõ ràng nó có giá trị về mặt lịch sử công nghiệp, chưa kể lịch sử cách mạng. Trong quy hoạch khu trung tâm TP cũng vậy, tôi rất hiểu nhu cầu phát triển của TP, là một công dân tôi cũng muốn sống trong một TP phát triển hiện đại, trong một số trường hợp mình phải chấp nhận sự đánh đổi. Nhưng phải hiểu cái gì có thể đánh đổi còn cái gì thì không.

. Hiện tại bà hình dung gì về một viễn cảnh trung tâm Sài Gòn với cách thức quy hoạch kiến trúc như hiện nay?

+ Là người làm công tác bảo tồn di sản văn hóa, tôi cực kỳ bi quan. Sài Gòn khi đó sẽ là một TP hiện đại với nhiều tòa nhà cao tầng nhưng sẽ rất giống những nơi mình đã đến. Với những kiến trúc hiện đại đang hiện hữu ở khu trung tâm Sài Gòn thì tôi nhận thấy chẳng khác gì kiến trúc của nhiều TP trên thế giới. Cảnh quan chung sẽ khiến người ta hoàn toàn không còn cảm giác về nét riêng của Sài Gòn. Nét riêng không cứ “cổ” mới là riêng. Cái mới, cái hiện đại vẫn có thể có bản sắc riêng. Đáng nói là ngay cả cái mới mình cũng chưa có cái gì gọi là nét riêng. Tất cả đô thị Việt Nam đang bắt đầu có kiến trúc như nhau, từ đô thị ở đồng bằng, ở miền núi đến miền biển; từ đô thị lâu đời như Hà Nội cho đến các đô thị trẻ hơn như Sài Gòn và các TP của các tỉnh. Khoảng từ đầu những năm 2000 đến nay chúng càng trở nên giống hệt nhau. Trong khi đó, sự đa dạng mới làm nên bản sắc văn hóa. Tìm đâu ra đặc trưng năng động, phóng khoáng, bao dung của Sài Gòn khi mà diện mạo của nó cũng y chang các TP khác!

. Xin cảm ơn bà.

HỒNG THU

Hình ảnh: Bảo tồn và phát triển: ‘Tôi cực kỳ bi quan’

Tất cả những người góp ý cho thành phố này đều với tư cách đầu tiên là một công dân của một đô thị. Quan điểm của tôi về đô thị, trước hết nó phải là của cộng đồng người dân, sau đó mới là của các nhà quản lý. 

“Giá mà trước khi giải tỏa thương xá Tax, các cấp quản lý quy hoạch đưa lên báo chí cho người dân hiểu toàn cảnh câu chuyện, rằng chúng tôi từng đặt ra vấn đề vào năm đó, hiện tại chúng tôi có những băn khoăn gì khi tiến hành quy hoạch. Sau đó chính quyền có làm theo góp ý của người dân hay không thì còn tùy thuộc vào những tính toán cụ thể nhưng ít nhất người dân cũng được biết thông tin. Đó mới là sự minh bạch, công khai và dân chủ” - TS Nguyễn Thị Hậu, Tổng Thư ký Hội Khoa học lịch sử TP.HCM, tâm sự.

Xóa bỏ cảnh quan là góp phần… xóa bỏ lịch sử

. Phóng viên: Ẩn đằng sau bộ mặt quy hoạch khu vực trung tâm TP là cái hồn, là ký ức, những câu chuyện. Bà có tiếc nuối điều gì khi những “nét” của Sài Gòn cứ bị đập phá dần?

+ TS Nguyễn Thị Hậu: Tôi sống ở TP này ngót nghét 40 năm. Cả quãng đời tuổi trẻ, trưởng thành cho đến hôm nay tôi gắn bó với Sài Gòn. Sài Gòn với tôi thân thuộc lắm. Khu trung tâm với lễ hội, đường hoa, đường sách, bắn pháo hoa đêm giao thừa… Nhà thờ Đức Bà, nhà hát Thành phố, chợ Bến Thành, thương xá Tax… in sâu trong trí nhớ. Nó là ký ức của người Sài Gòn, nó là đặc điểm để khách xa nhận diện Sài Gòn. Không chỉ tôi mà những bạn trẻ gắn bó với Sài Gòn trên dưới chục năm, kể cả những người từng gắn bó với Sài Gòn gần cả đời, đi xa Sài Gòn mười mấy, 20 năm cũng đều mang cảm xúc như vậy. Giá trị một vùng đất nằm ở ký ức của con người. Công trình, cảnh quan không có giá trị khi không được ký ức con người ghi nhận. Xóa bỏ công trình, cảnh quan nhiều khi chính là xóa bỏ ký ức con người, về lâu dài chính là góp phần xóa bỏ lịch sử, cả lịch sử ký ức và lịch sử bằng vật thể cụ thể.

. Nhưng sự đổi mới nào chẳng phải có hy sinh…

+ Trước đây khi phà Thủ Thiêm biến mất, nhường cho đường hầm Thủ Thiêm thì tôi cũng tiếc nhưng cái tiếc đó chỉ là hoài niệm bởi tôi hiểu sự thay đổi đó là cần thiết mà quan trọng hơn là vì hợp lý. Xây đường tàu điện ngầm cho TP là cần thiết nhưng có nhất thiết vì vậy mà dứt khoát phải chặt cây hay không? Cải tạo khu vực trung tâm là cần thiết nhưng có nhất thiết phải đập bỏ thương xá Tax để xây lên tòa nhà 40 tầng hay không? Thú thật nghe cụm từ “40 tầng” tôi rất dị ứng, không phải tôi dị ứng với cái mới mà chỉ là tôi không thể nào hình dung được có một tòa nhà cao tương tự Bitexco mọc lên ngay chỗ đó, rồi sẽ không có gì ngạc nhiên nếu sau đó phía bên kia đường Nguyễn Huệ cũng mọc lên một tòa nhà sừng sững tương tự với lý do để cho đối xứng.

“Tôi chỉ đề nghị bảo tồn những gì thật sự cần bảo tồn”

. Từng lên tiếng ủng hộ quan điểm bảo vệ di tích Ba Son với ụ tàu cổ cũng như từng nêu ý kiến về nhiều nội dung quy hoạch tại TP.HCM thì lần này với quy hoạch khu trung tâm, với ý kiến như trên, bà có ngại bị quy kết là bảo thủ khi muốn bảo lưu cái cũ, phản đối cái mới?

+ Là một người dân ở đô thị, tôi cũng có nhiều bức xúc về cơ sở hạ tầng đô thị. Nhưng đồng thời là người làm công tác bảo tồn, quan điểm của tôi phải có sự “thỏa hiệp” nhất định giữa bảo tồn và phát triển. Từng làm ở Viện Nghiên cứu và Phát triển, tôi hiểu nhu cầu của TP nên tôi không khăng khăng bảo vệ cái cũ dưới góc độ nghề nghiệp của mình mà không nhìn thấy cái khó của các ngành nghề khác. Ngay trong việc đề nghị bảo vệ di tích Ba Son thì tôi cũng chỉ đề nghị bảo tồn những gì đáng bảo tồn chứ đâu có đề nghị bảo vệ toàn bộ cụm cảng đó. Như là hai ụ tàu thì phải bảo vệ vì chúng được xây dựng trên cơ sở ụ tàu từ thời Nguyễn Ánh và nó cũng là cơ sở công nghiệp đầu tiên mà người Pháp xây dựng tại Việt Nam. Rõ ràng nó có giá trị về mặt lịch sử công nghiệp, chưa kể lịch sử cách mạng. Trong quy hoạch khu trung tâm TP cũng vậy, tôi rất hiểu nhu cầu phát triển của TP, là một công dân tôi cũng muốn sống trong một TP phát triển hiện đại, trong một số trường hợp mình phải chấp nhận sự đánh đổi. Nhưng phải hiểu cái gì có thể đánh đổi còn cái gì thì không.

. Hiện tại bà hình dung gì về một viễn cảnh trung tâm Sài Gòn với cách thức quy hoạch kiến trúc như hiện nay?

+ Là người làm công tác bảo tồn di sản văn hóa, tôi cực kỳ bi quan. Sài Gòn khi đó sẽ là một TP hiện đại với nhiều tòa nhà cao tầng nhưng sẽ rất giống những nơi mình đã đến. Với những kiến trúc hiện đại đang hiện hữu ở khu trung tâm Sài Gòn thì tôi nhận thấy chẳng khác gì kiến trúc của nhiều TP trên thế giới. Cảnh quan chung sẽ khiến người ta hoàn toàn không còn cảm giác về nét riêng của Sài Gòn. Nét riêng không cứ “cổ” mới là riêng. Cái mới, cái hiện đại vẫn có thể có bản sắc riêng. Đáng nói là ngay cả cái mới mình cũng chưa có cái gì gọi là nét riêng. Tất cả đô thị Việt Nam đang bắt đầu có kiến trúc như nhau, từ đô thị ở đồng bằng, ở miền núi đến miền biển; từ đô thị lâu đời như Hà Nội cho đến các đô thị trẻ hơn như Sài Gòn và các TP của các tỉnh. Khoảng từ đầu những năm 2000 đến nay chúng càng trở nên giống hệt nhau. Trong khi đó, sự đa dạng mới làm nên bản sắc văn hóa. Tìm đâu ra đặc trưng năng động, phóng khoáng, bao dung của Sài Gòn khi mà diện mạo của nó cũng y chang các TP khác!

. Xin cảm ơn bà.

HỒNG THU

Thứ Sáu, ngày 05 tháng 9 năm 2014

Vụn vặt đời thường (49)


@ Sáng nay đi qua nhiều trường thấy cảnh khai giảng, có lẽ chỉ tấp nập hơn ngày thường ở tiếng loa oang oang mấy bài hát, vài bangron treo trên ban công và trước cổng trường "chào mừng quý đại biểu". Học trò đi học đã nửa tháng rồi (chưa kể học hè), ngày khai giảng chỉ còn là hình thức. Ngày khai giảng không còn sự hồi hộp đến mất ngủ của các bé lần đầu tiên đến trường, nỗi vui mừng của học sinh sau mấy tháng hè sẽ được gặp lại bạn bè, và sự xúc động đầy trách nhiệm của cha mẹ đưa con đến trường, của thầy cô trong bài giảng đầu năm học mới.
Mình vào lớp và lời đầu là chúc mừng sinh viên nhân dịp khai giảng. Các em ngơ ngác... Mất đi ý nghĩa đích thực của Ngày Khai Giảng chắc chắn sẽ làm mất đi một ký ức đẹp của học trò.
... Mà bây giờ ai cần những thứ xa xỉ ấy nữa cơ chứ... 



@ Ngày xưa Chí phèo nói "ai cho tao làm người tử tế?!", nay thì Hào Anh nói "con bây giờ làm người tốt cũng khó" - đừng chỉ đổ thừa xã hội khi mà cha mẹ không nuôi dưỡng và giáo dục con trở thành người tốt.
@ @ Cá nhân còn chỉ muốn nghe những nhời có cánh vuốt ve a dua... Huống chi Nhà nước không biết/ không muốn nghe dân nói thật về mình. 
Ngoài kia là pháo hoa nhưng đêm vẫn tối...

 Một buổi trưa học trò cũ điện thoại "cô ơi em mời cô đến Highland Coffee ở Tax uống cà phê và... nhìn nó lần cuối, cô nhé!". 
Nỗi buồn vì mình không làm gì được cho Tax, cho Sài Gòn vẫn không nhẹ hơn khi có được sự chia sẻ từ những người bạn trẻ... Dẫu sao cũng cám ơn em!